Dobór odbojnika pomostowego zależy przede wszystkim od wielkości i rodzaju cumujących jednostek, konstrukcji pomostu, intensywności użytkowania oraz miejsca, w którym burta łodzi może zetknąć się z nabrzeżem.
Do mniejszych łodzi, skuterów wodnych i prywatnych pomostów często wystarczają węższe modele. W przypadku większych jednostek, marin i stanowisk intensywnie użytkowanych lepszym rozwiązaniem są szersze odbojniki, zapewniające większą powierzchnię ochronną.
Szerokość odbojnika nie jest jednak jedynym kryterium. Równie ważne są:
Porównanie modeli odbojników MARINA
Model | Wymiary | Najczęstsze zastosowanie |
MARINA 8 | 100 × 8 × 6 cm | mniejsze łodzie, skutery wodne, prywatne pomosty i miejsca z ograniczoną powierzchnią montażową |
MARINA 12 | 100 × 12 × 6 cm | rozwiązanie uniwersalne dla większości łodzi rekreacyjnych, pomostów prywatnych i marin |
MARINA 20 | 100 × 20 × 6 cm | większe jednostki, intensywnie użytkowane miejsca cumownicze i szeroka strefa ochronna |
MARINA Corner | wersje dopasowane do szerokości systemu | narożniki, krawędzie i zakończenia pomostów |
MARINA Y-Boom | 100 × 12 × 6 cm | zakończenia odnóg cumowniczych i wąskich elementów konstrukcyjnych |
Wszystkie podstawowe modele liniowe mają grubość około 6 cm. Różnią się przede wszystkim szerokością powierzchni chroniącej burtę.
MARINA 8 jest najwęższym modelem systemu. Sprawdza się przede wszystkim tam, gdzie powierzchnia montażowa jest ograniczona lub zabezpieczane są mniejsze jednostki.
Może być stosowany między innymi przy:
Model ten zajmuje niewiele miejsca i pozwala estetycznie zabezpieczyć prostą krawędź pomostu. Wymaga jednak szczególnie dokładnego ustawienia wysokości, ponieważ jego powierzchnia ochronna jest mniejsza niż w szerszych wariantach.
MARINA 8 nie należy wybierać wyłącznie ze względu na niższą cenę. Jeżeli przy pomoście cumują różne łodzie albo występują większe zmiany poziomu wody, szerszy model może zapewnić skuteczniejszą ochronę.
MARINA 12 jest najbardziej uniwersalnym wariantem. Zapewnia większą powierzchnię ochronną niż model MARINA 8, a jednocześnie nie zajmuje tyle miejsca co najszersze wersje.
Najczęściej sprawdza się przy:
Szerokość 12 cm ułatwia prawidłowe ustawienie odbojnika w strefie kontaktu z burtą i zapewnia większy margines bezpieczeństwa przy niewielkich zmianach położenia łodzi.
Dla wielu prywatnych użytkowników i standardowych stanowisk cumowniczych MARINA 12 będzie najbardziej wszechstronnym wyborem.
MARINA 20 zapewnia szeroką powierzchnię ochronną. Jest przeznaczony przede wszystkim do miejsc, w których występują większe obciążenia, intensywny ruch jednostek lub znaczne różnice w wysokości burt.
Może być stosowany przy:
Większa szerokość pomaga rozłożyć nacisk na większej powierzchni. Nie oznacza to jednak, że odbojnik może zastąpić prawidłowe cumowanie lub odbijacze zawieszane na łodzi.
Przed wyborem MARINA 20 należy upewnić się, że konstrukcja pomostu zapewnia odpowiednią powierzchnię do stabilnego zamocowania produktu.
Nie istnieje jedna uniwersalna tabela, która pozwala przypisać konkretną długość łodzi do jednego modelu odbojnika. Dwie jednostki o podobnej długości mogą znacznie różnić się masą, kształtem burty, wysokością kadłuba i sposobem cumowania.
Przy wyborze należy uwzględnić:
Masę jednostki
Cięższa łódź może podczas kontaktu z pomostem przenosić większą energię niż lekka jednostka o podobnej długości. W takim przypadku warto zastosować szerszą powierzchnię ochronną i większą liczbę punktów mocowania.
Kształt burty
Zaokrąglona burta może stykać się z pomostem na stosunkowo niewielkiej powierzchni. Burty pionowe lub szersze mogą wymagać zabezpieczenia większego obszaru.
Wysokość burty
Odbojnik musi znajdować się w rzeczywistej strefie kontaktu. Wysokość montażu należy określić na podstawie konkretnej jednostki i poziomu pomostu.
Sposób cumowania
Łódź ustawiona stabilnie na kilku prawidłowo napiętych linach będzie przemieszczać się mniej niż jednostka zacumowana luźno. Odbojniki chronią przed kontaktem, ale nie powinny przejmować ciągłego, silnego nacisku wynikającego z nieprawidłowego cumowania.
Warunki na akwenie
Na wybór odbojnika wpływają również fale, wiatr, ruch innych jednostek oraz wahania poziomu wody.
Na prywatnym pomoście najczęściej cumuje jedna lub kilka znanych jednostek. Ułatwia to dokładne dopasowanie wysokości i szerokości odbojnika.
Przed zakupem warto:
Jeżeli przy pomoście cumuje niewielka łódź i strefa kontaktu jest łatwa do określenia, wystarczający może być MARINA 8. W przypadku większej łodzi lub potrzeby uzyskania szerszej ochrony bardziej uniwersalny będzie MARINA 12.
W marinie przy jednym stanowisku mogą cumować jednostki różniące się wielkością, konstrukcją i wysokością burty. Odbojnik powinien więc zapewniać większy zakres ochrony niż na pomoście przeznaczonym wyłącznie dla jednej łodzi.
Przy projektowaniu zabezpieczenia mariny należy uwzględnić:
W miejscach intensywnie użytkowanych najczęściej warto rozważyć modele MARINA 12 lub MARINA 20. W niektórych przypadkach lepsze będzie rozmieszczenie dwóch rzędów odbojników na różnych wysokościach niż zastosowanie jednego elementu w niewłaściwym położeniu.
Wysokość montażu należy ustalać przy łodzi zacumowanej w miejscu, które ma zostać zabezpieczone.
Odbojnik powinien obejmować strefę, w której burta może zbliżyć się do pomostu podczas:
Nie należy ustalać wysokości wyłącznie na podstawie górnej krawędzi pomostu. W części łodzi najszerszy punkt kadłuba może znajdować się znacznie niżej.
Przy pomostach pływających względna wysokość burty i pomostu zwykle zmienia się mniej niż przy konstrukcjach stałych. Przy stałych nabrzeżach należy uwzględnić zakres zmian poziomu wody.
Nie zawsze konieczne jest montowanie odbojników na całej długości pomostu. Zabezpieczenie powinno jednak obejmować wszystkie miejsca, w których może dojść do kontaktu z burtą.
Najczęściej są to:
Elementy liniowe o długości 100 cm można montować jeden obok drugiego. Dzięki temu długość zabezpieczenia można dopasować do konkretnego stanowiska, a w razie uszkodzenia wymienić pojedynczy odcinek.
Nie należy pozostawiać pomiędzy odbojnikami dużych odstępów w miejscach, w których burta może trafić bezpośrednio na twardą konstrukcję.
Narożniki są jednymi z najbardziej narażonych elementów pomostu. Kontakt burty z ostrą krawędzią może powodować większe uszkodzenia niż uderzenie w płaski bok konstrukcji.
Odbojniki narożne należy stosować przede wszystkim:
Narożnik powinien być dopasowany do szerokości zastosowanego systemu liniowego. Pozwala to zachować ciągłość ochrony i spójny wygląd całego pomostu.
Odbojnik MARINA Y-Boom został zaprojektowany do zabezpieczania zakończeń wąskich odnóg cumowniczych.
Końce odnóg są szczególnie narażone na uderzenia podczas wpływania łodzi na stanowisko. Standardowy odbojnik liniowy może nie przylegać prawidłowo do zaokrąglonego lub profilowanego zakończenia.
Y-Boom posiada odpowiednio ukształtowaną tylną część, która umożliwia dopasowanie do typowego zakończenia odnogi. Dzięki temu osłania zarówno przednią powierzchnię, jak i boczne strefy narażone na kontakt.
Sam model odbojnika może być stosowany na różnych konstrukcjach. Zmienia się natomiast sposób jego zamocowania.
Pomost drewniany
Odbojnik można mocować odpowiednio dobranymi wkrętami konstrukcyjnymi. Drewno powinno być zdrowe, stabilne i pozbawione oznak gnicia.
Wkrętu nie należy osadzać wyłącznie w cienkiej desce wykończeniowej, jeżeli nie zapewnia ona odpowiedniej nośności.
Pomost stalowy
Najczęściej stosuje się wkręty samowiercące do stali lub połączenia śrubowe. Elementy montażowe powinny być odporne na korozję i dostosowane do grubości profilu.
Pomost aluminiowy
Należy stosować elementy odpowiednie do aluminium oraz uwzględnić możliwość korozji elektrochemicznej pomiędzy różnymi metalami.
Pomost betonowy
Mocowanie wymaga odpowiednich kotew lub kołków przeznaczonych do betonu. Podłoże nie może być spękane ani osłabione w miejscu wiercenia.
Pomost z tworzywa lub kompozytu
Sposób montażu zależy od konstrukcji danego systemu. Nie każdy element z tworzywa zapewnia wystarczającą nośność dla bezpośredniego mocowania. W razie potrzeby odbojnik należy połączyć z elementem konstrukcyjnym znajdującym się pod okładziną.
Szerokie podkładki rozkładają nacisk wkrętu na większą powierzchnię pianki i ograniczają jego zagłębianie się w materiał.
W systemie MARINA należy stosować podkładki dopasowane do przygotowanych gniazd montażowych. Dla modeli MARINA 8 i MARINA 12 przewidziane są podkładki o średnicy około 15 mm. W pozostałych wariantach stosowane mogą być większe podkładki, zgodnie z kartą techniczną konkretnego produktu.
Wkręty powinny stabilnie przytrzymywać odbojnik, ale nie mogą nadmiernie zgniatać pianki. Zbyt mocne dokręcenie może trwale odkształcić materiał i osłabić miejsce mocowania.
Producent zaleca zastosowanie dodatkowego klejenia wszędzie tam, gdzie pozwalają na to powierzchnia i konstrukcja pomostu.
Mocowanie mechaniczne utrzymuje produkt w określonych punktach. Klej tworzy dodatkowe połączenie na znacznej części tylnej powierzchni odbojnika, dzięki czemu siły nie są przenoszone wyłącznie przez wkręty.
Do montażu mogą być stosowane:
Wybrany klej musi:
Przed klejeniem powierzchnie należy oczyścić i przygotować zgodnie z instrukcją producenta kleju. Zalecane jest również wykonanie próby przyczepności na niewielkim fragmencie.
Klej nie powinien zastępować prawidłowo wykonanego mocowania mechanicznego, o ile dokumentacja konkretnej realizacji nie przewiduje innego rozwiązania.
Kolor wpływa przede wszystkim na wygląd pomostu oraz widoczność jego krawędzi.
Odbojniki MARINA są dostępne między innymi w kolorach:
Jasne warianty dobrze komponują się z nowoczesnymi marinami i białymi elementami pomostów. Szary jest kolorem neutralnym i praktycznym. Czarny zapewnia wyraźny kontrast i może pasować do stalowych konstrukcji.
Odbojniki EVA nie pozostawiają typowych czarnych smug charakterystycznych dla wielu elementów gumowych i starych opon. Dotyczy to również odbojników w kolorze czarnym, ponieważ barwa jest częścią struktury materiału, a nie zewnętrzną brudzącą powłoką.
Niezależnie od koloru odbojniki należy regularnie oczyszczać z piasku, błota i innych zanieczyszczeń.
Wybór zbyt wąskiego modelu
Wąski odbojnik może być wystarczający przy jednej znanej łodzi, ale w marinie obsługującej różne jednostki może nie obejmować całej strefy kontaktu.
Nieprawidłowa wysokość montażu
To jeden z najczęstszych błędów. Odbojnik zamontowany poza strefą kontaktu nie chroni burty, niezależnie od swoich wymiarów.
Pominięcie narożników
Proste odcinki pomostu są zabezpieczone, ale najniebezpieczniejsza krawędź pozostaje odsłonięta.
Zbyt duże odstępy między elementami
Burta może trafić dokładnie w nieosłonięty fragment konstrukcji.
Mocowanie do niestabilnej okładziny
Odbojnik powinien być przymocowany do elementu zapewniającego odpowiednią nośność.
Nadmierne dokręcenie wkrętów
Zbyt duży nacisk może odkształcić piankę i osłabić punkty mocowania.
Brak kontroli po montażu
Poluzowany wkręt lub częściowo odklejony fragment należy naprawić zanim dalsze obciążenia spowodują większe uszkodzenie.
Prywatny pomost dla niewielkiej łodzi
Najczęściej wystarczający może być system MARINA 8 lub MARINA 12 zamontowany w strefie kontaktu burty. Narożniki należy zabezpieczyć osobnymi elementami, jeżeli łódź może do nich dochodzić podczas manewrowania.
Uniwersalne stanowisko dla łodzi rekreacyjnych
Dobrym punktem wyjścia jest MARINA 12. Zapewnia szerszą strefę ochronną i sprawdza się przy różnych jednostkach. Przy zakończeniu odnogi warto zastosować Y-Boom.
Stanowisko gościnne w marinie
Ze względu na różne wysokości i rodzaje jednostek warto zastosować MARINA 12 lub MARINA 20. Konieczne jest dokładne zabezpieczenie narożników oraz strefy wejścia do stanowiska.
Intensywnie użytkowana marina
Należy przeanalizować cały system pomostów, typowe jednostki, wysokość kontaktu oraz kierunki najczęstszych uderzeń. Szersze modele można połączyć z narożnikami i elementami Y-Boom, tworząc jednolity system ochronny.
Jak obliczyć potrzebną liczbę odbojników?
Podstawowe elementy liniowe mają długość 100 cm. Liczbę odbojników można więc wstępnie obliczyć, dzieląc długość zabezpieczanego odcinka w metrach przez długość jednego elementu.
Przykład:
Odcinek o długości 8 metrów wymaga teoretycznie ośmiu elementów o długości 100 cm.
Do obliczeń należy jednak dodać:
Przed zamówieniem warto przygotować prosty rysunek pomostu z podanymi długościami i zaznaczonymi narożnikami. Przy większych realizacjach producent może pomóc w doborze poszczególnych elementów systemu.
Prawidłowy dobór odbojnika nie polega wyłącznie na wyborze największego dostępnego modelu. Należy dopasować szerokość, wysokość montażu, długość zabezpieczenia oraz sposób mocowania do konkretnej łodzi i konstrukcji pomostu.
W uproszczeniu:
Najważniejsze jest zamontowanie odbojnika w rzeczywistej strefie kontaktu z burtą oraz stabilne przymocowanie go do elementu konstrukcyjnego pomostu. Tam, gdzie jest to możliwe, producent zaleca uzupełnienie mocowania mechanicznego odpowiednim elastycznym klejem do zastosowań zewnętrznych.
